Άρθρα


ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΟΝΤΑΣ ΑΣΤΕΓΟΥΣ σε έναν μεσαίο επαρχιακό Δήμο (μεθοδολογικές προσεγγίσεις – συμπεράσματα)

Α) Τα βασικά χαρακτηριστικά της «αστεγίας» στο Δήμο Τρικκαίων (κατά  πάσα πιθανότητα κοινά στους ομοειδείς ΟΤΑ) είναι τα εξής:

Λόγω της ύπαρξης ισχυρών (ακόμη) οικογενειών δεσμών ο αριθμός των «σκληρά αστέγων», εκείνων δηλ. που ζουν στο δρόμο ή σε άθλιες συνθήκες, είναι  σχετικά μικρός, δεν υπερβαίνει τις 2–3 δεκάδες.

Πρόκειται όμως, στη μεγάλη τους πλειοψηφία, για δύσκολα περιστατικά, κατά κανόνα με πολλαπλές επιβαρύνσεις, συχνότερες των οποίων είναι οι σοβαρές ψυχικές διαταραχές και ο εθισμός στο αλκοόλ. (Οι επιβαρύνσεις αυτές αποτελούν συνήθως και την «αιτία» της εγκατάλειψής τους από το οικογενειακό και λοιπό κοινωνικό περιβάλλον).

Β) Το Κέντρο Ημερήσιας Υποδοχής Αστέγων του Δήμου Τρικκαίων   υποστηρίζει –πέραν των 45 περίπου επισφαλώς στεγασμένων– και 10  έως 15 «σκληρά άστεγους».

Με το πρώτο δίμηνο λειτουργίας του Κέντρου, ο Δήμος και ο φορέας   Τελικός  Δικαιούχος του Προγράμματος που χρηματοδοτεί τη Δομή (αμκε Συν-ειρμός), διαπίστωσαν την ανάγκη ανάληψης πρωτοβουλιών που υπερβαίνουν –χωρίς να αναιρούν-τις προδιαγραφές του εν λόγω    Προγράμματος:

  • Κατ’ αρχάς μετονόμασαν τη δομή σε «Κέντρο Ημερήσιας Φροντίδας» (ΚΗΦ), καθώς διαπιστώθηκε ότι η λέξη «Αστέγων» λειτουργούσε στιγματιστικά και απέτρεπε πολλούς από τους έχοντας ανάγκη να ενταχθούν.
  • Επέτειναν το ωράριο λειτουργίας από 12ωρο (9.π.μ. – 9.μ.μ.), σε 24ωρο, καθώς δεν είχε νόημα μια «ειδυλλιακή» ημέρα να   εναλλάσσεται με μια παγωμένη νύχτα…[1]
  • Μερίμνησαν ώστε οι νυχτερινές βάρδιες να μην επιβαρύνουν (με μη επιλέξιμες δαπάνες) το Πρόγραμμα, καθώς καλύπτονται με την αξιοποίηση ατόμων των οποίων έχουν μετατραπεί ποινές φυλάκισης σε παροχή κοινωφελούς εργασίας. (Το σύνολο των λοιπών λειτουργικών δαπανών καλύπτεται από το διπλανό Γενικό Νοσοκομείο Τρικάλων).
  • Φρόντισαν να στεγάσουν στον ίδιο χώρο το Κοινωνικό Ιατρείο του Δήμου, εξασφαλίζοντας έτσι την απαραίτητη, τακτική και διαφόρων ειδικοτήτων, ιατρική στήριξη (κυρίως ψυχιατρική).
  • Διασύνδεσαν το ΚΗΦ με το Κοινωνικό Φαρμακείο, το Κοινωνικό Παντοπωλείο και το Κοινωνικό Εστιατόριο (συσσίτιο) του Δήμου, εξασφαλίζοντας πλήρως τις ανάγκες των αστέγων σε φάρμακα, ενδύματα και διατροφή.
  • Γνωρίζοντας ότι δεν υπάρχει στο Νόμο δομή για τη φιλοξενία θυμάτων ενδοοικογενειακής βίας, «άνοιξαν» το ΚΗΦ και σ’ αυτή την κατηγορία.
  • Το ίδιο προβλέφτηκε και για τα άπορα άτομα που φροντίζουν συγγενείς τους νοσηλευόμενους στο γειτονικό Νοσοκομείο και τα οποία διανυκτέρευαν συνήθως στους κοινόχρηστους χώρους του Νοσοκομείου.
  • Εκπόνησαν Ολοκληρωμένα Σχέδια Φροντίδας για κάθε έναν/μια από τους/τις «σκληρά άστεγους», με στόχο έως το τέλος Απριλίου 2015 να έχουν αποκατασταθεί όλοι/ες από άποψη στέγης.

     Προς τούτο:

  • Για κάποιους/ες αξιοποιείται το νέο πρόγραμμα «Στέγαση και  Επανένταξη».
  • Για τους λοιπούς/ες γίνονται οι απαραίτητες ενέργειες ώστε να  ενταχθούν σε δομές, όπως:

          – το Γηροκομείο

          – το Θεραπευτήριο Χρονίων Παθήσεων

          – ο Ξενώνας Ψυχοκοινωνικής Αποκατάστασης

3 κομβικά συμπεράσματα

  • Να σπάσουμε τα «κουτάκια», να υπερβούμε τα στεγανά. Συστηματική διασύνδεση των διαφόρων Φορέων και Υπηρεσιών και μέσω αυτής ουσιαστική αξιοποίηση του (άφθονου και κατά κανόνα επαρκώς εξειδικευμένου αλλά διάσπαρτου) τοπικού ανθρώπινου δυναμικού.
  • Να ελαχιστοποιούμε/εκμηδενίζουμε τα φαινόμενα πελατειακής αξιοποίησης των Δομών, που έχουν ως συνέπεια τη δυσφήμισή τους και την υπονόμευση του ρόλου τους στα μάτια της Τοπικής Κοινωνίας.
  • Να αξιοποιούμε τολμηρά και με «διασταλτική οπτική» τις δυνατότητες που παρέχουν τα συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα, πολλαπλασιάζοντας έτσι κατά πολύ τα αποτελέσματά τους.

[1] Η δημιουργία «Υπνωτηρίου» μέσω του Προγράμματος «Κοινωνικές δομές άμεσης αντιμετώπισης της Φτώχειας» απαιτούσε υποδομή 50 τουλάχιστον κλινών –και αντίστοιχο αριθμό διανυκτερεύσεων–, μεγέθη που δεν έχουν σχέση με τις ανάγκες ενός μεσαίου επαρχιακού Δήμου.

ETHOS – ευρωπαϊκή τυπολογία για την έλλειψη στέγης και τον αποκλεισμό από την κατοικία

typologiapinakasftwxeia